Je hebt net een kroeg of café overgenomen, de voorlopige horecavergunning ligt op de toonbank, en je vraagt je af: kan ik nu ook meteen die gokkast aanzetten? Het is een vraag die veel nieuwe horecaondernemers in Nederland zich stellen. Het antwoord is helaas niet zo eenvoudig als ‘ja’ of ‘nee’. Er zit een cruciaal verschil tussen het mogen bedrijven van een horecazaak en het mogen exploiteren van kansspelautomaten. Een voorlopige vergunning geeft je nog niet de vrije hand.
De voorlopige horecavergunning is niet genoeg voor gokkasten
Een voorlopige horecavergunning, afgegeven door de gemeente, betekent dat je mag beginnen met het schenken van alcohol en het runnen van je zaak. Het is een tijdelijke goedkeuring in afwachting van de definitieve behandeling van je aanvraag. Voor kansspelautomaten, ofwel gokkasten, geldt een compleet andere en veel strengere wetgeving: de Wet kansspelen op afstand (Koa) en de Wet op de kansspelen. De Kansspelautoriteit (KSA) is hier de toezichthouder, niet de gemeente. Zonder expliciete vergunning van de KSA is het plaatsen en aan hebben van een gokkast strafbaar, ook al heb je die voorlopige horecavergunning al binnen.
Het verschil tussen horeca- en kansspelvergunning
Denk aan twee parallelle werelden. De gemeente regelt de horeca (veiligheid, overlast, drank). De KSA regelt kansspelen (integriteit, verslavingspreventie, eerlijk spel). Een voorlopige goedkeuring in de ene wereld zegt niets over de andere. Je moet dus twee aparte trajecten doorlopen. Pas als je zowel de definitieve horecavergunning als de vergunning voor laagdrempelige kansspelen (voor de fysieke speelautomaten) hebt, mag je legaal een gokkast exploiteren.
Hoe vraag je dan wel een vergunning voor gokkasten aan?
De route naar een legale gokkast in je café begint niet bij de gemeente, maar bij de Kansspelautoriteit. Je moet een aanvraag indienen voor een vergunning voor ‘laagdrempelige kansspelen’. Dit proces is grondig en duurt lang, vaak meerdere maanden. De KSA beoordeelt onder meer of je financieel gezond bent, of je een onberispelijk gedrag hebt (VOG), en of je maatregelen neemt om verslaving te voorkomen. Zelfs met een definitieve horecavergunning op zak kan deze aanvraag nog worden afgewezen.
Kunnen bekende merken zoals Jack's Casino of Holland Casino hierbij helpen?
Nee, dat is een ander circuit. Jack's Casino (van JVH Gaming) en Holland Casino opereren onder een andere, zwaardere vergunning voor casino's. Als horecaondernemer kom je in aanmerking voor de vergunning voor maximaal twee kansspelautomaten per locatie. Leveranciers zoals TOTO of Novomatic kunnen je vaak wel begeleiden in het aanvraagproces bij de KSA, maar zij verlenen niet de vergunning. Zij zijn de exploitant van de automaat, jij bent de locatiehouder.
Wat zijn de risico's als je de gokkast toch aanzet?
Het is verleidelijk om, terwijl je wacht op de KSA-vergunning, de machine alvast te laten draaien. ‘Niemand die het ziet,’ denk je misschien. Dit is een groot en kostbaar risico. De KSA houdt steekproeven en controleert actief. De boetes zijn extreem hoog: een bestuurlijke boete van tienduizenden euro's is geen uitzondering. Daarnaast loop je het risico dat je aanvraag voor een kansspelvergunning permanent wordt afgewezen wegens een gebrek aan integriteit. Je reputatie bij zowel de KSA als je leverancier is onherstelbaar beschadigd.
Praktijkvoorbeeld: De café-eigenaar in Utrecht
In 2022 kreeg een horecaondernemer in Utrecht een boete van €45.000 van de KSA. Hij had een voorlopige horecavergunning, maar was nog in afwachting van de KSA-vergunning. Toch had hij al maanden een kansspelautomaat actief. De KSA oordeelde dat hij bewust de wet had overtreden. Dit voorbeeld onderstreept: wachten is de enige legale optie. De inkomsten uit de gokkast wegen nooit op tegen de financiële en juridische gevolgen van een boete.
Welke stappen moet je nu zetten?
1. Regel eerst je definitieve horecavergunning bij de gemeente. Zonder deze basis kun je niets.
2. Neem contact op met een erkende leverancier van kansspelautomaten (bijv. TOTO, NSV, Novomatic). Zij kennen het KSA-proces en kunnen je adviseren.
3. Dien samen met de leverancier de aanvraag in bij de KSA. Zorg dat je alle documenten (VOG, financieel overzicht, plattegrond) op orde hebt.
4. Wacht op de formele goedkeuring van de KSA. Pas als je de vergunning op papier hebt, mag de automaat geplaatst en aangezet worden.
5. Houd je strikt aan de spelregels: maximaal twee automaten, geen toegang voor minderjarigen, duidelijk vermelden van hulpinformatie bij verslaving.
FAQ
Ik heb een voorlopige horecavergunning, mag ik nu een gokkast huren van TOTO?
Nee, dat mag niet. Je mag wel contact opnemen met TOTO of een andere leverancier om het aanvraagproces bij de Kansspelautoriteit (KSA) op te starten. Maar de gokkast mag pas geplaatst en geactiveerd worden op het moment dat jij de officiële vergunning voor laagdrempelige kansspelen van de KSA hebt ontvangen. De voorlopige horecavergunning alleen is onvoldoende.
Hoe lang duurt het om een KSA-vergunning voor een gokkast te krijgen?
Het aanvraagproces bij de Kansspelautoriteit is niet snel. Reken op een behandeltermijn van minimaal 13 weken vanaf een complete aanvraag. In de praktijk kan het, door navraag of aanvullende informatie, makkelijk uitlopen tot 4 à 6 maanden. Begin dus op tijd, liefst gelijktijdig met of direct na je aanvraag voor de definitieve horecavergunning.
Wat kost een vergunning voor een gokkast in mijn café?
De kosten bestaan uit twee delen. Ten eerste de leges voor de KSA-aanvraag, dit is een vast bedrag. Ten tweede zijn er kosten verbonden aan de huur/exploitatie van de automaat zelf, die je afspreekt met de leverancier (bijv. TOTO). Deze zijn vaak een percentage van de opbrengst of een vast maandbedrag. De exacte leges kun je vinden op de website van de KSA, maar budgetteer enkele honderden euro's voor de aanvraag zelf.
Kan mijn aanvraag worden afgewezen, ook al heb ik een schone VOG?
Ja, dat kan. De KSA beoordeelt niet alleen je VOG, maar ook je financiële draagkracht, de geschiktheid van je locatie (is het een café of een snackbar waar veel jongeren komen?), en je plan om verslavingspreventie en fraude tegen te gaan. Een gebrek aan duidelijkheid hierover kan een reden zijn voor afwijzing, zelfs met een perfecte VOG.